स्वास्थ्य

नेपालमाका भित्रीमधेश तथा तराईमा गर्मी मौसम सुरु भएसँगै सर्पको विगविगी हुन्छ । वर्षेनी दर्जनौ मानिसहरुको सर्पका टोकाईबाट मृत्यु हुने गरेका छन् । सर्पले टोकेपछि दुख्ने, सुन्निने र आन्तरिक रक्तस्राब पनि हुन सक्छ । सर्पले टोक्दा के गर्ने ? के नगर्ने ? चिकित्सकहरुको सुझाव निम्नानुसार छ ।   के गर्ने ? १. सर्पले टोक्ने वितिकै तत्काल प्राथमिक उपचार गर्ने । टोकेपछि विभिन्न टिटानस र ब्याक्टेरियको संक्रमणले खतरा हुन सक्छ । २. टोकेको स्थानिमा अलि अलि चलाउने यसो गर्नाले चाँडो विष फैलन दिदैन । ३. कस्ता खालको सर्प र स्थान याद गर्ने । यसले उपचार गर्दा चिकित्सकलाई सहयोग पुग्नेछ । ४. कति बेला टोकेको समय ख्याल गर्ने । ५. सर्पदंश उपचार केन्द्रको नम्बर सधैं साथमा राख्ने ।   के नगर्ने ? १. सर्पलाई जिस्काउने, समात्ने, मार्ने कोशिस नगर्ने । २. टोकेको ठाउँमा नचुस्नु हो...

नेपालका १७ प्रतिशत किशोरीहरू अझै पनि सानै उमेरमा आमा बन्ने गरेको तथ्याङ्कले देखाएको छ ।  स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयको राष्ट्रिय किशोर किशोरी तथा विकास रणनीति २०७५ ले १० देखि १९ वर्ष समुहका १७ प्रतिशत किशोरीहरु आमा बन्ने गरेको उल्लेख गरेको हो । सन् २०१६ को जनसाङ्ख्यिक तथा स्वास्थ्य सर्भेक्षणले नेपालमा १७ प्रतिशत किशोरीहरुको विवाह औसत उमेर भन्दा कमै हुने गरेको देखाएको छ । उमेरै नपुगी विवाह गर्नाले बालविवाह र सानै उमेरमा आमा बन्नेको सङ्ख्यामा कम हुन नसकेको देखिन्छ । सर्वेक्षणले १५ देखि १९ वर्षका किशोरीहरूको उमेर अनुसारको प्रजनन् दर एक हजारमा ८८ जना देखिएको छ भने  २०११ को तथ्याङ्कमा एक हजारमा ८१ देखिएको थियो । परिवार नियोजनको आपूर्ति तथा  माग २४ प्रतिशत देखिन्छ तर यो माग १५ देखि १९ वर्षका किशोरीहरुमा बढेर ३५ प्रतिशत पुगेको देखिएको छ ।  २०१६ को सर्भेक्षणले गर्भनिरोधक साधनहरुको उ...

  बिक्रम राई उदयपुर, बैशाखर / १३ उदयपुर जिल्ला मलेरिया रोग ( औँलोको ) अति कम जोखिम क्षेत्र भएको स्वास्थ्य निर्देशनालय उदयपुरले बताएको छ । निर्देशनालयका अनुसार तीन बर्षको सर्वेक्षणमा एक जनालाई मात्र पक्ता लागेको औँलो  रोग त्यो पनि बाहिर बाट आएको व्यक्तिमा फेला परेको जनाएको छ ।   १३ औँ विश्व औँलो दिवसको अवसर पारेर स्वास्थ्य निर्देशनालय उदयपुरले आयोजना गरिएको सो कार्यक्रमा उदयपुर लोरिस जिल्लामा परेको तथ्याङकले देखाएको हो । उदयपुर औँलाको अति कम क्षेत्र भएपनि रोग लाग्ने भेक्टोरीयाहरु भने फेला परेकाले सजक रहन निर्देशानलयले आग्रह गरेको छ । उदयपुरमा पनि तीन किसिमको भेक्टोरीयाहरु फेला परेको भन्दै यस बाट बच्न सचेत रहनु पर्ने बताए । खास गरी जिल्लाको बढी गर्मि हुने तल्लो भेग तराई क्षेहरु मैनामैनी, बेल्टार, कटारी लगाएतका ठाउँहरुमा यसको लक्षणहरु भेटिएको कारण सजग रहन...

एस किराँती  चौदण्डिगढी, बैशाख ४ गते । चौदण्डिगढीको मावी आम्सालमा दुई दिने निःशल्ुक स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन भएको छ । फ्याक्ट नेपालको आयोजना र चौनपा–३ को समन्वयमा बुधबार देखि निःशुल्क स्वास्थ्य शिविर संचालन भएको हो ।   दुई दिने शिविरमा आँखा, कान, घाँटी लगायतका निःशुल्क चेक जाँच र औषधी प्रदान गरिने आयोजकले जनाएको छ । नोवेल अस्पताल विराटनगरका २८ जना  चिकित्सक टोलीले शिविरमा सेवा प्रदान गर्ने आयोजक फ्याक्ट नेपालको अध्यक्ष मौसम राईले बताईन् । शिविरबाट स्थानिय सर्वसाधरणले लाभ लिने आशा लिएको आयोजकले जनाएको छ । ग्रामिण भेगमा बसोबास गर्ने मानिसहरुको आर्थिक भौतिक विभिन्न समस्याले गर्दा रोग पालेर बस्नु पर्ने बाध्यतालाई निर्मुल पार्ने उद्देश्यका साथ शिविरको आयोजना गरिएको आयोजकले जनाएको छ । कार्यक्रको फ्याक्ट नेपालको अध्याक्ष मौसम राईको सभापतित्वमा प्रमुख अतिथि पूर्व शहरी विका...

राजेन्द्र दुष्ट बेल्टार चैत्र २० गते । उदयपुरका चौदण्डीगढीको माडिबासमा शहरी स्वास्थ्य केन्द्र भवनको शिलान्यास गरको छ । चौदण्डिगढी नगरपालिका– २ को माडिबासमा भवनको शिलान्यास नगर प्रमुख खगेन्द्र राईले बुधवार गरेको हो । मुलुक संघिय शासन प्रणालीमा गएपछि नेपाल सरकारले ल्याएको नीति ‘एक वडा एक स्वास्थ्य चौकी’को अवधारणा अनुसार नगरले स्वास्थ्य केन्द्रको शिलान्यास गरेको पालिकाले जनाएको छ । स्वास्थ्य भवन निर्माणको लागि चालु आर्थीक वर्षमा नगरपालिकाले १५ लाख बजेट विनियोज गरेको थियो । उक्त बजेटले ४ कोठे जस्ताको छाना भएको भवन निर्माण गरिने पालिकाले जनाएको छ । जगतबहादुर खड्काको अध्यक्षतामा भवन निर्माण उपभोक्ता समिति गठन गरि शिलान्यास गरिएको प्रमुख राईले बताए । केन्द्रको भवन निर्माण गर्नका लागि करिब २ वर्ष अगाडी स्थानिय देवराज खड्काले ५ कठ्ठा जग्गा नगरपालिकालाई दान गरेको थियो । जग्गा दान ग...

मानिस सुत्दा घुर्न अक्सिजनको कमीले गर्दा श्वास नलीमा अवरोध भई घ्यार घ्यार आवाज आउने गर्दछ । घुर्ने समस्याले गर्दा आफन्त जन र छरछिकीबाटै टाढिनु पर्ने, झगडा नै हुने, साथीभाईले जिस्क्याउने जस्ता समस्याहरु आउँछ । १. कुनै बच्चा जन्मँदै नाक र घाँटीमा आउने समस्याले गर्दा श्वास फेर्न गाह्रो भई घ्यारघ्यार हुने र सुतेको बेलामा घुर्नेहुन्छ । २. कतिपय बालबच्चालाई ३ देखि ७ वर्ष उमेरमा टन्सिल एडिन्यन्सबढ्ने हुनाले घुर्नेसमस्या हुन्छ । ३. एजियो फाइब्रोमा ट्युमरले गर्दा पनि घुर्ने समस्या हुन्छ । यो विषेश गरी केटामा बढी हुने गर्दछ । ४. बढी बच्चामा हुने मिलानो नामक ट्युमरले पनि घुर्ने समस्या हुन्छ । यो नाकमा आउने ट्युमर हो । ५. बच्चामा भएको टन्सिल एडिन्यन्स बढ्ने हुनाले युवामा पनि घुर्ने समस्या हुन्छ । ६. नाकको वरिपरिको भागमा आउने पोलिप्स टिस्युहरुले गर्दा घुर्ने समस्या हुन्छ । ७. ...

उदयपुर, माघ १६ गते । स्थानीय सरकार गठनपछि गाउँगाउँमै जनताले विभिन्न सेवा पाउन थालेका छन् । यसै सन्दर्भमा उदयपुरको लिम्चुङबुङ गाउँपालिकाका जनताले गाउँमै स्वास्थ्य सेवा पाएका छन् । पालिकाको आयोजना तथा नोबेल हस्पिटल विराटनगरको प्राविधिक सहयोगमा पालिकाको केन्द्र बराहामा बुधबारदेखि सुरु भएको निःशुल्क स्वास्थ्य शिविरबाट जनताले स्वास्थ्य सेवा र सुविधा पाएका हुन् । गरिबीको कारण सरहरको ठुला हस्पिटलमा उपचार गराउन नसक्ने स्थित भएका सर्वसाधरणलाई शिबिरले ठुलो सहयोग भएको स्थानियबासी रमिला राईले बताईन् । शिविरबाट गाउँमै स्वास्थ्य सुविधा पुगेपछि पालिकाबासीहरु खुसी भएको राईले बताईन् । विकट पहाडी पालिकाका गाउँघरमा बसोबास गर्ने गरिब जनताहरुले शिविरबाट धेरै सुविधा पाएको छ । आँखा नदेख्ने, कान नसुन्ने, छाति दुख्ने, हात खुट्टा भाँचिए, नसा रोग लगायतका विभिन्न रोगहरुको गाउँघरमै निःशुल्क उपचार र औषधी...

प्रमिला वान्तावा राई मोरङ, पुस १६ गते । मोरङका रमाइलको जनसेवा माध्यामिक विद्यालयमा निशुल्क दन्त शिविर संचालन भएको छ । विद्यालयबाट २०४७ सालमा एसएलसी दिएका भूतपूर्व विद्यार्थीहरुको आयोजनामो निशुल्क दन्त शिविर संचालन भएको हो । उक्त विद्यालयमा अध्यनरत विद्यार्थी, शिक्षक तथा अभिभावकहरुका स्वास्थ्यलाई मध्ये नजर गर्दै शिविरको आयोजना गरिएको कार्यक्रम संयोजक उदय सुब्बाले बताए । विपि कोइराला स्वास्य विज्ञान प्रतिस्ठान धरान को सहकार्यमा निस्शुल्क दन्त शिविर भएको सुब्बाले बताए । शविरमा विपि कोइराला स्वास्य विज्ञान प्रतिस्ठानको प्रोफेसर डाक्टर आसीस श्रेष्ठ, प्रोफेसर डाक्टर ताराकान्ता भगत लगायतको टोलीले तीन सय भन्दा बढि विद्यार्थीहरुको दन्त सम्बन्धि समस्याको परिक्षण गरेका थिए । भने आवश्यक परामर्श र निशुल्क औषधी समेत वितरण गरिएको सुव्बाले बताए । विद्यालयको बालविकास कक्षा देखि १० कक्षा सम...

तुलसी एक अचुक औषधीको गुणले भरिएको हुन्छ । औषधात्मक गुणले युक्त तुलसि मानव स्वस्थ्यको लागि लाभदाय विरुवाको रुपमा लिने गर्दछ । मानव शरिरको लागि उपयुक्त र विभिन्न रोगको निधन गर्न सक्ने गुण भएकोेले यलाई औषधीको रुपमा लिने गरिन्छ । तुलसीको पत्ता सेवन गर्नाले कृमिरोग,विष्टम्भ लगायतका रोग तथा हृदयदौर्बल्य र रक्तविकारको समेत ठिक हुन्छ । आयुर्वेदका अनुसार कच्छू, दद्रु आदिमा यसको पत्ता पिनेर लगाउन सकिन्छ। मूत्रकृच्छ, शुक्रमेह तथा त्वचागत विकारमा समेत तुलसीको प्रयोग गरिन्छ । हिन्दु समाजले तुलसीको वर्त बस्ने, पुजा आरधना गरेपनि तुलसीलाई चिन्न सकिराखेको पाईदैन । तुलसीलाई औषधीको रुपमा प्रयोग गर्दा विभिन्न रोगहरुको निधन हुने रोग लाग्न नदिने भएकोले स्वास्थ्य रहन सकिन्छ । वैज्ञानिकहरुको अनुसार तुलसी एक सबै भन्दा बढी अक्सिजन उत्पादन गर्ने बनस्पतीको रुपमा चिनिन्छ । तुतसी घर छेउछाउ रोप्नाले म...