रोचक

पूर्णपुष्टि, माघ २५ । उदयपुर बिना पैसा नेपालको ७७ जिल्ला भ्रमण गरेकी नेपाली साहसी चेलीलाई उदयपुरको उदयपुरगढी गाउँपालिकाले आज सम्मान गरेको छ । सात महिना १३ दिनमै पुरै नेपाल भ्रमण गरेकी सीता राईलाई उनको आफ्नै गृह गाउँपालिका उदयपुरगढीले सम्मान गरेको हो । उदयपुरगढीको वडा नम्बर ८ मा घर भएकी साहसी नेपाली चेली सीताले गाउँपालिकाका साथै जिल्ला र सिङ्गो देशकै नाम उच्च बनाएकोमा सम्मान गरेको हो । उनी नारी साहस र नारी सशक्तताको प्रतीक बनेकी छिन् । गृह जिल्ला उदयपुरबाट झापा पुगेर सुरु गरेकी बिना पैसा नेपाल भ्रमण, पहाडी र हिमाली क्षेत्रका जिल्लाहरू पुग्दै तराईको सप्तरीमा आएर यात्रा पूरा गरेकी थिइन् । यसै सालको असार ९ गतेबाट सुरु गरेको भ्रमण गत माघ २१ गते पुरा गरेर गृह जिल्लाआइपुगेकी छिन् । .यसै अवसरमा गढी गाउँपालिकाले उनलाई आज सम्मान गरेको हो। उनलाई गाउँपालिका उपाध्यक्ष जितबहादुर खड्का र प्रमुख प्र...

नगरपालिका भएपनि सञ्चार, सुचना र अन्य विकासबाट बन्चित ठाउँ हो दमौटी गाउँ । उदयपुरको त्रियुगा नगरपालिका वडा नं. ५ मा पर्ने दमौटी गाउँ जङ्गलभित्रको एकान्त ठाउँ हो । समथर ठाउँमै भएपनि हरेक कुराले बन्चित ठाउँ भएकाले दुर्गम ठाउँकाे रुपमा रहेकाे छ । त्यस्ता ठाउँमा सामान्य परिवारमा जन्मिएर हुर्केका एक युवाकाे सफलताकाे कथा राेचक छ । सामान्य गाउँकाे युवा, जाे आज सुरक्षा अधिकारीको स्तरमा पुगेका छन् । आमयुवाका लागि याे ठुलै सफलताको कथा हो । सशस्त्र प्रहरी नीरिक्षक मोहनकुमार भट्टराई, जाे सामान्य जीवनबाट स‌घर्ष गर्दै यो स्तरसम्म पुग्नका लागि सामान्य मेहनत र सामान्य संघर्ष थिएन । उनी सानैदेखि अत्यान्तै लगनशील र मेहनती थिए । कृषिमा निर्भर बाबुआमाले दुःखले पढाए । सानैदेखि बुवाआमाको दुःखको साँछी हुँदै आएका उनी निरन्तर भविष्यमा केही बन्छु भन्ने लक्षमा लागिरहे । त्यसका लागि दुःख मेहनत गरेर पढाइमा लगाव दिए ।...

काठमाण्डौँ, साउन २४ नेपालमा नयाँ प्रजातिको छेपारो फेला परेको छ । पूर्वी नेपालको मोरङ जिल्लास्थित मिक्लाजुङ गाउँपालिकाअन्तर्गत पर्ने चुरे क्षेत्रमा जैविक विविधताको अध्ययन गर्ने क्रममा यसरी पहिलोपटक नयाँ प्रजातिको छेपारो फेला परेको हो ।यसको नाम ‘सिक्किम छेपारो’ अर्थात् वैज्ञानिक नाम ‘ट्याकीड्रोमस सिक्किमेन्सिस’ हो । ‘लेसरटिडे’ परिवारअन्तर्गत पर्ने यो छेपारोको नयाँ प्रजाति फेला परेसँगैै नेपालमा अब छेपारो प्रजातिको सङ्ख्या ४१ पुगेको छ । परिवार पनि थपिएको छ । संरक्षणकर्मी विवेक गौतम, सन्तोष भट्टराई र डा रामचन्द्र कँडेल सम्मिलित टोलीले अनुसन्धानमा नयाँ प्रजाति फेला परेको पुष्टि गरेको हो । “यो छेपारो रेकर्ड भएसँगै नेपालमा पाइने छेपारोको परिवारसमेत छ बाट सात पुगेको छ”, नेपाल कन्जरभेसन एण्ड रिसर्च सेन्टरका सरीसृप अध्येता भट्टराईले भन्नुभयो । उहाँ हाल फेडेरेशन विश्वविद्यालय अष्ट्रेलियामा नेपा...

पूर्णपुष्टि, साउन १३ गते । उदयपुर जिल्लाको बिकट पालिकाको रुपमा चिनिएको लिम्च्ुङबुङ गाउँपालिकाका अध्यक्ष मेजर राईले नगर विकास कोष खारेजीको माग गरेको छ । अध्यक्ष राइले नगरपालिकालाई मात्र समेट्ने नगर विकास कोष खारेजी गर्न माग गरेको हो । गाउँपालिकालाई पनि समेटिनु पर्ने छ , होइन भने नगरहरुलाई मात्र संबोधन हुने, कथित विभेदकारी कोष, नगर विकास कोष खारेज गर्नु पर्छ भन्ने राईको भनाई रहेको छ । राईले भने “मेरो विचारमा अहिलेको परिवर्तित समयमा नगर विकास कोषलाई “स्थानीय तह विकास कोष”को नाम दिएर उक्त कार्यक्रमलाई कार्यान्वयन गर्दा सबैलाई न्यायोचित र व्यवहारिक हुने तर्फ नेपाल सरकार र शहरि विकास मन्त्रालयको गम्भिर ध्यानाकर्षण गराउन चाहान्छौ” भन्दै नगर विकास कोषको खारेजीको माग गरेका हुन् । नगर विकास कोष नेपालमा नगरहरुको निर्माण, विकास र विस्तार एवं नगरहरुमा आधारभूत सामाजिक सेवा र आयमूलक आयोजना सञ्चालन गर...

काठमाण्डौँ, साउन ११ प्रकृतिको काखमा रहेका धेरै तालहरू आज पनि मानवको पहुँचबाट धेरै टाढा छन् । विकट भूगोल, पर्यटकीय गन्तव्यको खोज र अनुसन्धानको कमी तथा तिनको संरक्षणको अभावमा धेरै ताल गुमनाम छन् । कर्णाली प्रदेशमा प्राकृतिक र पर्यटकीय महत्वका यस्ता स्थलहरू धेरै छन् । ती स्थलको उजागर हुन सकेको छैन । कर्णालीको जुम्ला प्राकृतिकरूपले पर्यटनको अत्यन्तै सम्भावनायुक्त ठाउँ मानिन्छ । जुम्लाको पातारासी हिमाल, संसारको उच्च स्थानमा धान फल्ने ठाउँ छुमचौर ज्यूला, जुम्ला तातोपानी गाउँपालिकास्थित पहाड फोडेर निस्केको तातोपानी धारा, लक्षालकृति पैकला ९वीरयोद्धा०, मार्सी धान सुरुआत गरिएको गुरुफोक्टो, चन्दननाथ भैरवनाथ मन्दिर, मष्टो प्रथा, गुठीचौर भेडा अनुसन्धान केन्द्र, तिला त्रिवेणीलगायतका धार्मिक, ऐतिहासिक र पर्यटकीय क्षेत्र अध्ययन, अनुसन्धान र पर्यटनका हिसाबले निकै महत्वपूर्ण मानिन्छन् । जुम्लाको गु...

काठमाण्डौँ, जेष्ठ २५ चितवनमा नयाँ प्रजातिको चरा भेटिएको छ । नेपाल पक्षीविद् सङ्घ बागमती प्रदेशका अध्यक्ष वासु बिडारीका अनुसार खैरहनी नगरपालिका–११ पिडहनी क्षेत्रमा धानबारीमा नयाँ प्रजातिको चरा भेटिएको हो । छ दिनअघि वर्ड एजुकेशन सोसाइटी सौराहाका सदस्य राजु तामाङले सो चराको तस्वीर लिनुभएको थियो । नयाँ चरा भेटिएपछि चराविज्ञ डा हेमसागर बरालसहितको विज्ञ समूह मङ्गलबार चितवन आएर थप अध्ययन गरेको थियो । बिडारीका अनुसार मङ्गलबार पनि चरा भेटिएको थियो । विज्ञहरूले उक्त चरा चाइनिज पोण्ड हेरोन भएको बताएका छन् । यो चरा चीन, भारत, हङ्कङलगायत देशमा पाइन्छ । फिरन्तेका रूपमा यो चरा यहाँ आएको हुनसक्ने अनुमान गरिएको छ । यो चरा लजालु स्वभावको भएको बिडारी बताउनुहुन्छ । यससँगै नेपालमा चराको प्रजाति सङ्ख्या ८९१ पुगेको छ । चितवनमा मात्रै ६५० प्रजातिका चरा रहेको पाइएको छ । (रासस)...

काठमाण्डौँ, बैशाख १५ नेपाल पञ्चाङ्ग निर्णायक विकास समितिले आकाशीय ग्रह र पात्रोका लागि गरिने गणितमा मेल गराउन अनुसन्धान सुरु गर्ने भएको छ । आकाशीय ग्रह र पात्रोमा उल्लेख गरिने ग्रहगतिका विषयमा फरक पर्न थालेपछि अनुसन्धान गर्न समितिले संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्ययन मन्त्रालयलगायत सरोकार भएका निकायकाबीच छलफल सुरु गरेको छ । आकाशीय ग्रह गति र पात्रोमा राखिने समयको सिद्धान्त पत्ता लगाएर त्यसलाई क्रियात्मक रुप दिन लागिएको समितिका अध्यक्ष प्रा श्रीकृष्ण अधिकारीले जानकारी दिनुभयो । यसका लागि वेदशालाको स्थापना गर्न पनि मन्त्रालयसँग माग गरिएको उहाँले सुनाउनुभयो । आकाशीय ग्रह र गणित एकै रथका दुई पाङ्ग्रा भएकाले अध्ययन अनुसन्धानका लागि वेदशाला अत्यावश्यक भएको समितिको भनाइ छ । आकाशमा जस्तो ग्रह गति छ गणितमा दुरुस्त उतार्न अनुसन्धानमा ढिलाइ भइसकेको छ । अनुसन्धानबाट गणितमा के सुधार गरिनुपर्छ भन्ने...

पूर्णपुष्टि, वैशाख १४ गते । सौर्यमण्डलका चार वटा ग्रह एकैसाथ आकाशमा देखिन थालेका छन् । वैशाखमा वृहस्पति, शुक्र, मंगल र शनि ग्रह एकसाथ पंक्तिवद्ध रुपमा आकाशमा देखिन थालेका हुन् । विपी कोइराला मेमोरियल प्लानेटेरियम तथा अब्जरभेटरी र विज्ञान संग्रहालय विकास समितिका आनुसार नेपालबाट खाली आँखाले नै यी चार ग्रहलाई देख्न सकिन्छ । समितिका निमित्त कार्यकारी निर्देशक सनतकुमार शर्मालेका अनुसार यो इन्ट्रेस्टिङ हो । सुरक्षाकर्मीले कवाज खेलेजस्तै आकाशमा पंक्तिवद्ध रुपमा महत्वपूर्ण ग्रहहरू खाली आँखाले एकैसाथ देख्न सकिन शर्माले बताउनुभयो । उहाँका अनुसार यी चार ग्रहसँगै चन्द्रमा पनि लामबद्ध देखिन्छ । यो क्रम केही दिनदेखि जारी छ । र, अझै केही दिनसम्म यी ग्रहहरू यसैगरी लामबद्ध देखिरहेनछन् ।...